Blog
Araştırma
19 Mart 2026
4 dk okuma

4691 vs 5746: Teknopark mı Ar-Ge Merkezi mi? 2026 Detaylı Karşılaştırma

Teknopark (4691) ve Ar-Ge Merkezi (5746) karşılaştırması: 12 kriterde detaylı analiz, vergi hesaplama örnekleri, KDV farkı, personel kuralları ve hangi firma için hangisi uygun?

Founders Turkey

Founders Turkey

Türkiye'de Ar-Ge teşviklerinden yararlanmanın iki ana yolu var: Teknopark (4691 sayılı Kanun) ve Ar-Ge Merkezi (5746 sayılı Kanun). İkisi de güçlü teşvikler sunar ama mekanizmaları farklıdır. Yanlış seçim yılda yüzbinlerce lira kayıp demektir.

Bu yazıda 12 kriterde detaylı karşılaştırma yaparak, firma profilinize göre hangisinin uygun olduğunu netleştiriyoruz.

12 Kriterde Karşılaştırma

KriterTeknopark (4691)Ar-Ge Merkezi (5746)
LokasyonTGB kampüsünde ofis zorunluFirmanın kendi tesisinde
Min personelYok (1 kişi yeterli)15 TZE (Tasarım Merkezi: 10)
GV istisnası%80-95 (eğitime göre)%80-95 (aynı oranlar)
KV mekanizmasıKazanç istisnası%100 harcama indirimi
KDV istisnasıVAR (yazılım teslimi)YOK
SGK desteği%50 Hazine%50 Hazine
GümrükAr-Ge ithalatı muafAr-Ge ithalatı muaf
Damga vergisiİstisnaİstisna
Uzaktan çalışma (2026)Bilişim %100, diğer %75Bilişim %100, diğer %75
Fon ayırma%3 (2M+ istisna)%3 (aynı kural)
Onay makamıTeknopark yönetimiBakanlık (daha uzun süreç)
Başvuru süresi1-3 ay3-6 ay

En Kritik Fark: Kazanç İstisnası vs Harcama İndirimi

Bu fark hangi mekanizmanın daha avantajlı olduğunu belirler:

Teknopark: Kazanç İstisnası

TGB'de elde edilen kâr vergiden istisna. Kârlı firmalar için güçlü — ne kadar çok kâr, o kadar çok tasarruf.

Örnek: 5M TL kâr → Normal KV: 1.25M TL (%25). Teknopark: 500K TL (min %10). Tasarruf: 750K TL.

Ar-Ge Merkezi: Harcama İndirimi

Yıllık Ar-Ge harcamalarının %100'ü KV matrahından indirilir. Yüksek harcama + düşük kâr olan firmalar için güçlü.

Örnek: 10M TL Ar-Ge harcaması, 3M TL kâr → İndirim: 10M TL matrahtan düşülür → KV matrahı: 0 (hatta 7M TL taşınabilir indirim). Tasarruf: 750K TL + gelecek yıla 7M TL indirim hakkı.

Karar Kuralı

  • Kâr > Ar-Ge harcaması → Teknopark daha avantajlı
  • Ar-Ge harcaması > Kâr → Ar-Ge Merkezi daha avantajlı (indirim taşınır)
  • Yazılım satışı yapıyorsanız → Teknopark (KDV istisnası farkı yaratır)

KDV İstisnası — Teknopark'ın Benzersiz Avantajı

Ar-Ge Merkezi'nde KDV istisnası YOKTUR. Teknopark'ta ise yazılım teslimlerinde %0 KDV.

Yıllık 3M TL yazılım satışı yapan firma:

  • Teknopark: KDV = 0 TL
  • Ar-Ge Merkezi: KDV = 600K TL (%20)
  • Fark: 600K TL/yıl

Bu tek kriter bile birçok yazılım firması için teknopark'ı net daha avantajlı kılar.


10 Kişilik Firma: Toplam Maliyet Karşılaştırma

Senaryo: 10 kişi, ortalama 76K TL brüt, yıllık 3M TL kâr, 3M TL yazılım satışı

KalemTeknoparkAr-Ge Merkezi
GV tasarrufu~1.140.000 TL~1.140.000 TL
KV tasarrufu~750.000 TL~570.000 TL
KDV tasarrufu~600.000 TL0 TL
SGK tasarrufu~475.000 TL~475.000 TL
Damga tasarrufu~57.000 TL~57.000 TL
Kira maliyeti-~600.000 TL0 TL
Net yıllık~2.422.000 TL~2.242.000 TL

Teknopark: ~180K TL/yıl daha avantajlı (KDV istisnası farkı, kira maliyeti çıkılmış hali).


Karar Ağacı

Soru 1: Kaç kişilik Ar-Ge ekibiniz var?

  • 1-14 kişiTeknopark (Ar-Ge Merkezi min 15 TZE)
  • 15+ kişi → Soru 2

Soru 2: Yazılım satışı yapıyor musunuz?

  • Evet (SaaS, lisans) → Teknopark (KDV istisnası)
  • Hayır (danışmanlık, outsource) → Soru 3

Soru 3: Kendi ofisinizde mi kalmak istiyorsunuz?

  • EvetAr-Ge Merkezi
  • Fark etmez → Maliyet karşılaştırması yapın

Soru 4: Kârınız mı yüksek, Ar-Ge harcamanız mı?

  • Kâr yüksekTeknopark (kazanç istisnası)
  • Harcama yüksekAr-Ge Merkezi (harcama indirimi)

Kombine Kullanım

Aynı firma her ikisini birden kullanabilir:

  • Teknopark'ta: yazılım geliştirme ekibi (KDV istisnası)
  • Ar-Ge Merkezi'nde: donanım Ar-Ge ekibi (harcama indirimi)

Kural: Aynı personel ve proje ikisinde aynı anda kullanılamaz.

3'lü karşılaştırma (Serbest Bölge dahil) için: Teknopark vs Ar-Ge Merkezi vs Serbest Bölge


Sık Sorulan Sorular

15 kişi olmadan Ar-Ge Merkezi kurulabilir mi? Hayır. 15 TZE (tam zamanlı eşdeğer) zorunlu. Yarı zamanlı personel hesaba katılır (2 yarı zamanlı = 1 TZE).

Tasarım Merkezi farkı nedir? Tasarım Merkezi 5746 kapsamında, min 10 TZE ile kurulur. Aynı teşviklerden yararlanır. Endüstriyel tasarım, UX/UI araştırma gibi alanlar kapsamda.

İkisinden aynı anda yararlanabilir miyim? Evet, farklı projeler ve personellerle. Aynı kişi/proje ikisinde aynı anda olamaz.


Sonuç

  • 15 kişiden az → Teknopark tek seçenek
  • Yazılım satışı → Teknopark (KDV istisnası)
  • Kendi ofis + yüksek Ar-Ge harcaması → Ar-Ge Merkezi
  • Büyük firma → Kombine kullanım en avantajlı

👉 Detaylı rehberler:

Daha fazla rehber ve analiz

10 kapsamlı rehber, ~70.000 kelime — Türkiye girişimcilik ekosistemi için.