KOSGEB Hibe mi Geri Ödemeli mi? Fark Nedir?
KOSGEB hibe ve geri ödemeli destek farkı. Hangi kalem hibe, hangi kalem kredi? Tablo ve karşılaştırma ile net açıklama.
"KOSGEB desteği hibe mi?" sorusu girişimcilerin en çok sorduğu sorulardan biri. Cevap basit değil — programa göre değişir. Bazı destekler tamamen hibe (geri ödemesiz), bazıları faizsiz geri ödemeli, bazıları karma yapıda.
Bu yazıda KOSGEB'in 6 destek programının tamamını hibe/geri ödeme durumuna göre karşılaştırıyoruz.
Özet Tablo — Hibe mi, Geri Ödemeli mi?
| Program | Hibe Kısmı | Geri Ödemeli Kısmı | Faiz | Toplam |
|---|---|---|---|---|
| İş Kurma | ✅ 20-30K TL | — | — | 30K TL (ek dahil) |
| İş Geliştirme | — | ✅ 1.500K TL (%80) | %0 | 1.5M TL |
| İş Geliştirme Ek | ✅ 150K TL | — | — | 150K TL |
| Kredi Finansman | Faiz desteği ✅ | — | Faiz KOSGEB karşılar | 1M TL kredi |
| Teknoyatırım | ✅ %40 | ✅ %20 geri ödemeli | %0 | 2-10M TL |
| Stratejik Ürün | ✅ 1.8M TL | ✅ 4.2M TL | %0 | 6M TL + 10M personel |
| Kapasite Geliştirme | — | Kredi faiz desteği ✅ | Faiz KOSGEB karşılar | 1-20M TL |
| Nitelikli Eleman | ✅ 150K/kişi | — | — | Kişi bazlı |
| Teknik Danışmanlık | ✅ %80 | — | — | 50K TL |
Her Programın Geri Ödeme Detayı
Girişimcilik — İş Geliştirme Desteği
En çok sorulan program budur. 1.500.000 TL destek sağlanır — geri ödemeli ama faizsiz:
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Tutar | 1.500.000 TL (özel kategoride +150K = 1.650K TL) |
| Destek oranı | %80 (harcamanın %80'i karşılanır) |
| Faiz | %0 — faiz veya komisyon yok |
| Ödemesiz dönem | 36 ay (program süresi boyunca ödeme yok) |
| Geri ödeme | 48 ay (4 yıl) taksitle |
| Toplam vade | 84 ay = 7 yıl |
Neden avantajlı? 2026'da aldığınız 1.5M TL'yi 2033'e kadar taksitlerle geri ödersiniz. Yıllık %40+ enflasyon ortamında 7 yıl faizsiz kredi = paranın reel değerinin yarıdan fazlası erir. Pratikte hibe gibi etki yaratır.
Ek hibe: Genç (<30), kadın, engelli veya gazi girişimciler ek 150.000 TL geri ödemesiz alır — bu kısım tamamen hibedir.
Teknoyatırım
Ar-Ge projesini tamamlamış firmalara makine/ekipman yatırımı desteği:
| Teknoloji Seviyesi | Geri Ödemesiz | Geri Ödemeli | Toplam |
|---|---|---|---|
| Düşük/orta-düşük | 600K TL | 1.4M TL | 2M TL |
| Orta-yüksek/yüksek | 3M TL | 7M TL | 10M TL |
Destek oranı: %60 (bunun %40'ı hibe, %20'si geri ödemeli). Yerli malı alımında hibe oranına +%15 ilave.
Stratejik Ürün
İthal ikamesi ürünler için:
- ●Geri ödemesiz: 1.8M TL
- ●Geri ödemeli: 4.2M TL
- ●Personel desteği: 10M TL (tamamen hibe)
Kapasite Geliştirme
Bu program doğrudan hibe değil — kredi faiz desteği. KOSGEB, bankaeden aldığınız kredinin faizini karşılar:
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Kredi aralığı | 1M - 20M TL |
| KOSGEB katkısı | 20 puan faiz desteği |
| Proje süresi | 24 ay |
| Kredi vadesi | Max 36 ay |
Tamamen Hibe Olan Programlar
Bu destekler geri ödenmez:
- ●İş Kurma Desteği: 20-30K TL
- ●İş Geliştirme Ek (genç/kadın): 150K TL
- ●Nitelikli Eleman: 150K TL/kişi
- ●Teknik Danışmanlık: 50K TL (%80)
En Avantajlı Strateji
- ●Hibe kısmını maximize edin: İş Kurma (30K) + Ek Hibe (150K) + Nitelikli Eleman (150K × kişi sayısı)
- ●Geri ödemeli kısmı stratejik kullanın: 7 yıl faizsiz = enflasyon ortamında büyük avantaj
- ●TÜBİTAK ile kombine edin: TÜBİTAK %75 tamamen hibe — Ar-Ge giderlerini TÜBİTAK'tan, yatırım giderlerini KOSGEB'den karşılayın
- ●Teknopark ile kombine edin: Vergi istisnası + KOSGEB hibesi = çift katmanlı destek
5 kişilik startup toplam ilk yıl destek: ~3.8M TL (teknopark teşviki 1.5M + KOSGEB 1.65M + TÜBİTAK 375K + nitelikli eleman 300K).
Sık Sorulan Sorular
Geri ödeme yapmazsam ne olur? Temerrüt uygulanır — yasal takip başlar. Ancak mücbir sebep (doğal afet, pandemi vb.) halinde KOSGEB erteleme yapabilir.
KOSGEB + TÜBİTAK aynı gider için kullanılabilir mi? Hayır — aynı kalem çifte fonlanamaz. Ama farklı kalemler farklı kaynaklardan: personel TÜBİTAK'tan, makine KOSGEB'den.
Hangi KOSGEB programı tamamen hibe? İş Kurma (20-30K), Ek Destek (150K), Nitelikli Eleman (150K/kişi), Teknik Danışmanlık (50K).
Kalem Bazlı Hibe/Kredi Dağılım Tablosu
Aşağıdaki tablo her gider kaleminin hangi KOSGEB programından, hibe mi yoksa kredi mi olarak karşılanabileceğini detaylı göstermektedir:
| Gider Kalemi | İş Kurma (Hibe) | İş Geliştirme (Kredi) | Ek Hibe (Kadın/Genç) | Teknoyatırım | Stratejik Ürün |
|---|---|---|---|---|---|
| Bilgisayar/donanım | 20K'ya kadar | %80 destek | 150K'ya kadar | %40 hibe + %20 kredi | %30 hibe |
| Yazılım lisansı | 20K'ya kadar | %80 destek | 150K'ya kadar | %40 hibe | %30 hibe |
| Ofis mobilyası | Kısıtlı | %80 destek | Mümkün | — | — |
| Makine/teçhizat | — | %80 destek | Mümkün | Ana odak | Ana odak |
| Ofis/işyeri kirası | — | %80 destek | — | — | — |
| Personel maaşı | — | %80 destek | — | — | Ayrı kalem (10M'a kadar) |
| Hammadde/malzeme | — | %80 destek | Mümkün | %40 hibe | %30 hibe |
| Web sitesi/e-ticaret | 20K'ya kadar | %80 destek | 150K'ya kadar | — | — |
| Reklam/pazarlama | Sınırlı | %80 destek (sınırlı) | Sınırlı | — | — |
| Eğitim/danışmanlık | — | %80 destek | Mümkün | — | — |
| Araç | — | Sınırlı | — | — | — |
| Patent/marka tescili | — | %80 destek | Mümkün | — | Mümkün |
| Fuar katılımı | — | %80 destek | — | — | — |
| Test/belgelendirme | — | %80 destek | — | %40 hibe | %30 hibe |
Optimal Bütçe Planlaması Stratejisi
Hibe ile krediyi en verimli şekilde kullanmak için gider kalemlerinizi aşağıdaki gibi dağıtın:
Tamamen hibe ile karşılanabilecek kalemler (İş Kurma + Ek Hibe):
- ●Bilgisayar, monitör, yazıcı: ~50.000 TL
- ●Yazılım lisansları (Adobe, AWS, Figma): ~30.000 TL
- ●Web sitesi ve e-ticaret altyapısı: ~20.000 TL
- ●İlk stok malzeme: ~50.000 TL
- ●Toplam hibe kullanımı: ~150.000-200.000 TL
Faizsiz kredi ile karşılanacak kalemler (İş Geliştirme):
- ●İlk 6-12 ay ofis kirası: ~120.000 TL
- ●İlk 6-12 ay personel maaşı: ~500.000 TL
- ●Danışmanlık ve eğitim: ~100.000 TL
- ●Ek donanım ve teçhizat: ~200.000 TL
- ●Pazarlama ve reklam: ~80.000 TL
- ●Toplam kredi kullanımı: ~1.000.000-1.350.000 TL
Geri Ödeme Planı ve Enflasyon Etkisi
KOSGEB geri ödemeli desteğin en büyük avantajı %0 faiz oranıdır. Yüksek enflasyon ortamında bu durumun reel etkisi çarpıcıdır:
1.350.000 TL Geri Ödemeli Destek — Ödeme Simülasyonu
| Yıl | Aylık Taksit | Yıllık Ödeme | Kümülatif | Reel Değer (%40 enflasyon) |
|---|---|---|---|---|
| 1-3 | 0 TL | 0 TL | 0 TL | Ödemesiz dönem |
| 4 | ~28.125 TL | ~337.500 TL | 337.500 TL | ~121.000 TL |
| 5 | ~28.125 TL | ~337.500 TL | 675.000 TL | ~86.000 TL |
| 6 | ~28.125 TL | ~337.500 TL | 1.012.500 TL | ~62.000 TL |
| 7 | ~28.125 TL | ~337.500 TL | 1.350.000 TL | ~44.000 TL |
| Toplam | 1.350.000 TL | Reel ~313.000 TL |
Yorum: Nominal olarak 1.350.000 TL geri ödersiniz ama %40 yıllık enflasyonla reel karşılığı yalnızca ~313.000 TL olur. Faizsiz kredi pratikte %77 hibe gibi etki yaratır.
Erken Ödeme Yapılabilir mi?
Evet. KOSGEB geri ödemeli desteğinde erken ödeme cezası yoktur. Ancak enflasyon ortamında erken ödeme yapmak mantıklı değildir — paranızı işinize yatırın, taksitleri zamanında ödeyin.
Program Bazlı Başvuru Öncelikleri
Hangi KOSGEB programına önce başvurmalısınız? Firma profilinize göre sıralama:
Yeni Kurulan Startup (0-1 yaş)
- ●İş Kurma Desteği: 20-30K TL hibe (hemen)
- ●İş Geliştirme Desteği: 1.5M TL kredi (eğitim sonrası)
- ●Ek Hibe: 150K TL (genç/kadın ise)
- ●Nitelikli Eleman: 150K/kişi (işe alım başladığında)
Büyüme Aşamasındaki Firma (1-3 yaş)
- ●İş Geliştirme: Hala başvurulmadıysa
- ●Teknoyatırım: Ar-Ge projesi tamamlandıysa, 2-10M TL
- ●Kredi Finansman: Banka kredisi faiz desteği
- ●Kapasite Geliştirme: Büyük yatırım planı varsa
İleri Aşama Firma (3+ yaş)
- ●Stratejik Ürün: İthal ikamesi ürün varsa, 6M TL + 10M personel
- ●Kapasite Geliştirme: 20M TL'ye kadar kredi faiz desteği
- ●Teknoyatırım: Yeni üretim hattı
KOSGEB + TÜBİTAK + Teknopark: Maksimum Destek Paketi
Bir startup'ın alabileceği maksimum destek paketini hesaplayalım:
| Kaynak | Tür | Tutar | Geri Ödeme |
|---|---|---|---|
| KOSGEB İş Kurma | Hibe | 30.000 TL | Yok |
| KOSGEB Ek Hibe (kadın/genç) | Hibe | 150.000 TL | Yok |
| KOSGEB İş Geliştirme | Kredi | 1.350.000 TL | %0 faiz, 7 yıl |
| KOSGEB Nitelikli Eleman (3 kişi) | Hibe | 450.000 TL | Yok |
| TÜBİTAK 1507 (%75 hibe) | Hibe | 2.250.000 TL | Yok |
| Teknopark teşvikleri (yıllık) | Vergi istisnası | ~1.500.000 TL | — |
| Genç girişimci GV muafiyeti | Vergi muafiyeti | ~114.000 TL (3 yıl) | — |
| İlk 3 yıl TOPLAM | ~10.344.000 TL |
Dikkat: Aynı gider kalemi iki kaynaklardan aynı anda fonlanamaz. Ama farklı kalemleri farklı kaynaklardan karşılayabilirsiniz:
- ●Personel giderleri → TÜBİTAK
- ●Makine/donanım → KOSGEB
- ●Vergi istisnası → Teknopark (farklı mekanizma, çakışma yok)
KOSGEB Geri Ödeme Temerrüt ve Risk Yönetimi
Geri ödeme yapamama durumunda ne olur? Detaylı bilgi:
- ●İlk gecikme: KOSGEB uyarı yazısı gönderir, 30 gün süre verilir
- ●Devam eden gecikme: Yasal faiz uygulanır (TÜİK referans faizi + %5)
- ●Uzun süreli temerrüt: KOSGEB alacak takibine geçer, yasal yollara başvurur
- ●Mücbir sebep: Doğal afet, pandemi gibi durumlarda KOSGEB erteleme yapabilir
- ●İş bırakma: Firma kapanırsa ortaklar şahsi varlıklarla sorumlu tutulabilir (Ltd.'de sınırlı)
Risk azaltma stratejisi:
- ●Geri ödemeli destek tutarını gerçekten ihtiyacınız kadar kullanın
- ●Ödeme planını nakit akışınıza uygun planlayın
- ●Acil durum fonu ayırın (3 ay taksit karşılığı)
İlgili:
- ●KOSGEB Destek Programları Rehberi — 6 program detay
- ●TÜBİTAK %75 Hibe Programları — tamamen geri ödemesiz
- ●Teknopark Teşvikleri — vergi istisnası
- ●Destek Bul Wizard — size uygun program
- ●Teşvik Hesaplayıcı — tasarruf hesaplama
- ●Şirket Kurma Rehberi — şahıs vs Ltd.
- ●KOSGEB Kadın Girişimci Desteği
- ●Genç Girişimci Muafiyeti
İLGİLİ YAZILAR
AB Hibeleri: Türk Firmalar Nasıl Başvurur?
Türk firmalar için AB hibe rehberi. Horizon Europe, EIC Accelerator, COSME başvuru süreci ve stratejiler.
Ar-Ge Teşvik Karşılaştırma: 4691 vs 5746
Teknopark (4691) ve Ar-Ge Merkezi (5746) karşılaştırma. GV, SGK, KV, KDV farkları ve karar rehberi.
Freelancer Yazılımcı Vergi Rehberi 2026
Freelancer yazılımcılar için 2026 vergi rehberi. Şahıs, Ltd., teknopark modelleri, %80 istisna şartları ve vergi optimizasyonu.
Bu Yazıyı Beğendiniz mi?
Her hafta böyle detaylı analizler, teşvik haberleri ve girişimci rehberleri.
Daha fazla rehber ve analiz
10 kapsamlı rehber, ~70.000 kelime — Türkiye girişimcilik ekosistemi için.